AutoCAD Yükleme Cetveli LISP: Linye, Sigorta ve Faz Hesabı

Elektrik projesindeki linyeleri takip edip sorti, güç, kablo, sigorta ve faz dağılımını içeren yükleme cetvelini hazırlar.

YUKCEL, AutoCAD yükleme cetveli lisp aracıdır: iç tesisat projesindeki lejantı okur, seçtiğiniz linyeleri çizim üzerinde takip eder ve her linye için sorti sayısını, gücü, akımı, kablo kesitini ve sigortayı hesaplar. Sonuçta kurulu güç, talep gücü, ana sigorta, ana kablo ve R/S/T faz dağılımını içeren bir özet çıkar. Rapor CSV dosyası olarak kaydedilir ve isterseniz çizime tablo olarak da eklenir.

İş üç adımda yürür. YUKCEL-LEJANT komutuyla lejant tablosunu bir pencereyle seçersiniz; araç her bloğu kendisine en yakın açıklama yazısıyla eşleştirir ve açıklamadaki anahtar kelimelere göre tipini belirler: aydınlatma (armatür, lamba, aplik, spot, LED, etanj ...), priz, cihaz (çamaşır, bulaşık, fırın, klima, kombi, termosifon ...), anahtar, buat ve zayıf akım (telefon, TV, data, yangın, kamera, diyafon ...). Zayıf akım elemanları hesaba katılmaz; anahtar ve buatlar sayılır ama güç tüketmez. Güç değeri açıklamadaki '2x36W' veya '18W' gibi ifadelerden, bulunamazsa blok niteliklerinden (attribute) okunur. Priz için güç yazılmamışsa 300 W, cihazlar için adına göre varsayılan değer kullanılır (örneğin çamaşır ve bulaşık makinesi 2500 W, fırın ve termosifon 2000 W, klima 1500 W).

YUKCEL-LINYE komutunda her linyeden tek bir hat seçmeniz yeterlidir. Araç, aynı katman ve aynı renkteki bağlantılı LINE, LWPOLYLINE ve POLYLINE nesnelerini uç uca veya uçtan gövdeye birleşme kurallarıyla otomatik bulur; birbirini yalnızca gövdeden kesen hatlar ayrı linye kabul edilir. Bulunan hatların çevresindeki, lejantta tanımlı bloklar linyeye eklenir. Eksik kalan bir dal olursa ikinci bir tıkla aynı linyeye ekleyebilirsiniz.

Her linye için akım W/220 ile hesaplanır. Yalnız aydınlatma içeren linyelere 3x1,5 kablo ve B10A, priz, cihaz veya karışık linyelere 3x2,5 kablo ve C16A önerilir. Kablo uzunluğu çizimdeki hat boylarından metreye çevrilir; birim INSUNITS değişkeninden alınır, tanımlı değilse santimetre kabul edilir. Bir aydınlatma linyesinde 9'dan fazla sorti, priz linyesinde 7'den fazla priz veya 2000 W'ı aşan yük olduğunda uyarı verilir. Talep gücü ilk 8 kW için %60, kalanı için %40 eş zamanlılıkla, üç fazlı talep akımı P/526 ile bulunur; ana sigorta ve ana kablo bu akıma göre tablodan seçilir.

Hesap kuralları Elektrik İç Tesisleri Yönetmeliği'ndeki uygulamaya ve 220/380 V şebekeye göre kurulmuştur. Araç, cetveli elle doldurmanın yükünü kaldırmak için tasarlanmıştır; mühendislik kontrolünün yerini tutmaz. Sonuçları, özellikle kablo kesiti, sigorta seçimi ve faz dağılımını, projeyi imzalamadan önce mutlaka kendiniz kontrol edin.

Nasıl kullanılır?

1. yukcel.lsp dosyasını APPLOAD ile yükleyin; YUKCEL komutu komut listesini ve mevcut ayarları gösterir.
2. YUKCEL-LEJANT komutunu çalıştırıp lejant tablosunun sol alt ve sağ üst köşelerini tıklayın.
3. Komut satırındaki listede her bloğun tipini ve gücünü kontrol edin; ??? görünen kayıtların açıklamasını düzeltip lejantı yeniden okutun.
4. YUKCEL-LINYE komutunu çalıştırın ve ilk linyenin herhangi bir hattını seçin; bağlantılı hatlar vurgulanır.
5. Vurgulanmayan bir dal kaldıysa onu da tıklayarak aynı linyeye ekleyin.
6. Sağ tıklayarak linyeyi tamamlayın; sorti, güç, akım, kablo, sigorta ve uyarılar komut satırına yazılır.
7. Diğer linyeleri aynı şekilde seçin, boş bir linyede sağ tıklayarak bitirin ve toplam özeti inceleyin.
8. YUKCEL-EXPORT komutuyla CSV dosyasını kaydedin; tablo istiyorsanız Evet deyip sol üst köşeyi ve yazı yüksekliğini verin.

Notlar ve ipuçları

• Linye hatlarının aynı katmanda ve aynı renkte olması gerekir; renk karşılaştırması nesnenin kendi renk ayarıyla yapılır, katmandan (ByLayer) gelen bir hatla elle renklendirilmiş bir hat farklı sayılır.
• Hatlar birbirine 1,5 birimlik tolerans içinde bağlanmış kabul edilir; bloklar hattın çevresindeki 25 birimlik pay içinde aranır. Çiziminiz farklı ölçekteyse YUKCEL-AYAR ile bu değerleri değiştirin.
• Blok arama payı hattın sınır kutusuna göre çalıştığı için, iki linye çok yakınsa komşu linyenin bir sembolü yanlış linyeye düşebilir; linye dökümünü kontrol edin.
• Faz ataması linye sırasına göre R, S, T, R ... şeklinde yapılır, dengeleme optimizasyonu yapılmaz. Dengesizlik değerine bakarak gerekirse fazları CSV'de elle düzenleyin.
• CSV dosyası Türkçe Excel'in beklediği gibi noktalı virgül ayraçlı ve virgül ondalıklıdır.
• Lejant ve linye verileri yalnızca o oturumda bellekte tutulur; çizimi kapattığınızda YUKCEL-LEJANT ve YUKCEL-LINYE adımlarını yeniden yapmanız gerekir.

Sık sorulan sorular